Unia Europejska - Parlament Europejski -
struktura Parlamentu Europejskiego

PREZYDIUM

W skład Prezydium wchodzi przewodniczący i czternastu wiceprzewodniczących. Pięciu kwestorów ma w Prezydium głos doradczy. Gdy w głosowaniach jest równa liczba głosów za i przeciw, decydujący jest głos Przewodniczącego. Prezydium ma zasadniczy wpływ na to, jak na co dzień funkcjonuje Parlament Europejski.

Procedura zgłaszania kandydatów i przepisy ogólne dotyczące wyboru przewodniczącego, zastępców przewodniczącego i kwestorów (art. 12)

1. Przewodniczący, wiceprzewodniczący i kwestorzy są wybierani w głosowaniu tajnym, zgodnie z postanowieniami art. 162. Kandydatury mogą być proponowane wyłącznie za zgodą zainteresowanych. Kandydaturę może zgłosić jedynie grupa polityczna lub co najmniej trzydziestu siedmiu posłów. Jednakże, jeżeli liczba kandydatur nie przekracza liczby miejsc do obsadzenia, kandydaci mogą być wybrani przez aklamację.

2. Podczas wyboru Przewodniczącego, wiceprzewodniczących i kwestorów wskazane jest zapewnienie sprawiedliwej reprezentacji Państw Członkowskich oraz opcji politycznych.

Wybór przewodniczącego - głosowanie tajne (art. 12. i 162. Regulaminu), bezwzględną większością głosów (art. 13. Regulaminu) na dwuipółletnią kadencję (art. 16.).

Głosowanie w sprawie wyboru przewodniczącego (art. 13)

1. W pierwszej kolejności przeprowadzany jest wybór Przewodniczącego. Przed każdą turą głosowania kandydatury powinny być przedstawione Przewodniczącemu seniorowi, który informuje o nich Parlament. Jeśli po trzech turach głosowań żaden kandydat nie otrzyma bezwzględnej większości oddanych głosów, w czwartej turze kandydują tylko dwaj posłowie, którzy w trzeciej turze otrzymali największą liczbę głosów; w przypadku tej samej liczby głosów za wybranego uznany zostaje kandydat starszy wiekiem.

2. Po wyborach Przewodniczący senior ustępuje miejsca wybranemu Przewodniczącemu. Przemówienie inauguracyjne może wygłosić jedynie wybrany Przewodniczący.

Kompetencje przewodniczącego (art. 19)

1. Zgodnie z zasadami przewidzianymi w niniejszym Regulaminie, Przewodniczący kieruje całością prac Parlamentu i jego organów oraz posiada pełnię uprawnień do przewodniczenia obradom Parlamentu i zapewnienia ich sprawnego przebiegu. Do uprawnień tych należy prawo do poddawania tekstów pod głosowanie w innej kolejności, niż ustalona w dokumencie stanowiącym przedmiot głosowania. Przez analogię do postanowień art. 155 ust. 7, Przewodniczący może zwrócić się w tym celu o uprzednią zgodę do Parlamentu.

2. Przewodniczący otwiera, zawiesza i zamyka posiedzenia oraz rozstrzyga o dopuszczalności poprawek, o pytaniach kierowanych do Rady i Komisji oraz o zgodności sprawozdań z Regulaminem. Przewodniczący dba o przestrzeganie Regulaminu i utrzymanie porządku, udziela głosu, ogłasza zamknięcie dyskusji, poddaje wnioski pod głosowanie i ogłasza wyniki głosowania, a także kieruje do komisji informacje dotyczące spraw leżących w ich gestii.

3. Przewodniczący może zabrać głos w dyskusji tylko w celu jej podsumowania lub zdyscyplinowania mówcy. Jeżeli chce on brać udział w debacie, opuszcza fotel Przewodniczącego, który może zająć ponownie dopiero po jej zakończeniu.

4. Na płaszczyźnie kontaktów międzynarodowych, podczas oficjalnych uroczystości, w czynnościach administracyjnych, sądowych i finansowych Parlament jest reprezentowany przez Przewodniczącego, który może delegować te uprawnienia.

Wybór wiceprzewodniczących - jest dokonywany pod przewodnictwem nowego Przewodniczącego Parlamentu Europejskiego. Następnie wybieranych jest pięciu kwestorów. Obie kategorie stanowisk obsadzane są wedle tych samych reguł (art. 14.), kadencja wynosi dwa i pół roku.

Wybory wiceprzewodniczących i kwestorów, podobnie jak przewodniczącego, powinny zapewnić sprawiedliwą reprezentację Państw Członkowskich oraz opcji politycznych (art.12.). Ich listy powstają w wyniku ustaleń grup politycznych z uwzględnieniem wyników wyborów do Parlamentu i z zastosowaniem tzw. metody d'Hondta.

Kompetencje Prezydium (art. 21)

- polityka budżetową PE
- sprawy administracyjne
- sprawy organizacyjne
- polityka kadrowa

Szczególną formą działania Prezydium PE jest tzw. Rozszerzone Prezydium. W jego skład - prócz stałych członków Prezydium PE wchodzą przewodniczący frakcji parlamentarnych w Parlamencie. Rozszerzone Prezydium ma za zadanie wykonywanie funkcji kierowniczych wiążących się z wewnętrzną organizacją PE: zmiana okresu przerw międzysesyjnych, przesuwanie najdalej o dwa tygodnie otwarcia sesji parlamentu, ustalanie projektu porządku dziennego obrad PE, podejmuje decycje dotyczące interpelacji (decyduje również o formie interpelacji kierowanych do Rady i Komisji), może żądać zmiany tekstu interpelacji, decyduje o umiejscowieniu rozpatrywania interpelacji w trakcie obrad, decyduje o potrzebie skonsultowania Rady z Komisją w sprawie odpowiedzi na interpelację, w jego imieniu Przewodniczący PE zwołuje posiedzenie nadzwyczajne Parlamentu. W posiedzeniach Prezydium PE i Rozszerzonego Prezydium, które zbieraja się dwa razy w miesiącu zwyczajowo bierze udziala Sekretarz Generalny PE, kierujący Sekretariatem Generalnym.

KWESTORZY (KOLEGIUM KWESTORÓW)

Kwestorzy zajmują się, zgodnie z wytycznymi Prezydium, sprawami administracyjnymi i finansowymi odnoszącymi się do deputowanych i ich statutu (art. 25). Kwestorzy zasiadają w Prezydium z głosem doradczym Wybierani są w następnej kolejności po wyborze wiceprzewodniczących. Reguły obsadzania stanowisk określa art. 14., kadencja wynosi dwa i pół roku.

KONFERENCJA PRZEWODNICZĄCYCH

Konferencja Przewodniczących ma zasadniczy wpływ na to, jak na co dzień funkcjonuje Parlament Europejski. Konferencja Przewodniczących (art. 23) jest ciałem wykonawczym Parlamentu. W jej skład wchodzą przewodniczący Parlamentu oraz przewodniczący grup politycznych.

Posłowie niezrzeszeni delegują na posiedzenia Konferencji dwóch przedstawicieli bez prawa głosu. Konferencja Przewodniczących to między innymi forum pozwalające na uzyskanie porozumienia w przeróżnych spornych kwestiach. Do niej na przykład należy decyzja, czy należy ponownie przekazać pod obrady deputowanych i poddać ich decyzji projekty, których nie udało się sfinalizować przed wyborami do Parlamentu (art. 55). Tak stało się z pewną liczbą aktów prawnych, których ścieżka legislacyjna została przerwana wraz z zakończeniem kadencji. Konferencja Przewodniczących decyduje również, ilu przedstawicieli danej grupy politycznej wchodzi w skład delegacji Parlamentu do tzw. komitetu pojednawczego, który ma za zadanie doprowadzić do konsensusu między Parlamentem i Radą w przypadku sporu dotyczącego projektów aktów prawnych. Procedura pojednawcza to ostatni etap najważniejszej z procedur legislacyjnych UE zwanej "współdecydowaniem".

KONFERENCJA PRZEWODNICZĄCYCH KOMISJI

W jej skład wchodzą przewodniczący wszystkich komisji parlamentarnych (stałych i czasowych). Pracami kieruje przewodniczący.

Kompetencje (art. 26): kierowanie do Konferencji Przewodniczących zaleceń w sprawie prac komisji i projektów porządku dziennego sesji miesięcznych. Prezydium PE i Konferencja Przewodniczących mogą zalecić Konferencji Przewodniczących Komisji wykonanie określonych zadań.

KONFERENCJA PRZEWODNICZĄCYCH DELEGACJI

Tworzą ją przewodniczący wszystkich stałych międzyparlamentarnych delegacji. Pracami kieruje przewodniczący. Prezydium i Konferencja Przewodniczących może zlecić Konferencji Przewodniczących Delegacji, wykonanie określonego zadania. Konferencja Przewodniczących Delegacji przedstawoa Konferencji Przewodniczących zalecenia dotyczące prac międzyparlamentarnych delegacji.

KOMISJE, PODKOMISJE

Poza wszystkimi wymienionymi organami (traktatowymi organami) istnieją jeszcze tzw. komitety - nazywane komisjami. Ich kompetencje odpowaiadają zakresowi prac Wspólnot. Ich zadaniem jest przygotowywanie sprawozdań i projektów uchwał na posiedzenia plenarne PE oraz analizowanie trudniejszych zjawisk i zagadnień, których PE w trakcie jego krótkich posiedzeń nie jest w stanie rozpatrzyć. Parlament Europejski może poza tym tworzyć rozmaite podkomisje. Komisje za pośrednictwem plenarnego posiedzenia PE, jego Przewodniczącego albo Prezydium konsultują propozycje aktów prawnych zgłaszanych przez KE i wyznaczają swoich sprawozdawców dla potrzeb debaty nad projektem aktu na plenarne posiedzenia PE. Komisje zbierają sie zwykle dwa razy w miesiącu, zawsze obradują w trybie poufnym.

Oprócz stałych komisji Parlament może także powoływać podkomisje, komisje tymczasowe i komisje śledcze, które zajmują się konkretnymi problemami. Wspólne komisje parlamentarne utrzymują stosunki z parlamentami krajowymi państw powiązanych z Unią Europejską układami stowarzyszeniowymi. Delegacje międzyparlamentarne spełniają podobną rolę w odniesieniu do parlamentów wielu pozostałych państw i organizacji międzynarodowych.

Parlament Europejski
Podział miejsc w Parlamencie Europejskim
Tryb pracy Parlamentu Europejskiego
Kompetencje Parlamentu Europejskiego
Głosowanie w Parlamencie Europejskim
Status deputowanego w Parlamencie Europejskim
Systemy wyborcze w państwach członkowskich